Hoe de aftrek van beroepskosten bij gebruik van een werkkamer thuis om gezondheidsredenen moet worden beoordeeld, wordt hierna toegelicht aan de hand van een concreet geschil:
Geschil
Een gezamenlijk aangeslagen echtpaar heeft in het belastingjaar kosten voor het gebruik van een werkkamer afgetrokken van de inkomsten uit niet-zelfstandige arbeid. De echtgenoten onderbouwden de aftrek met het argument dat eiseres vanwege gezondheidsbeperkingen niet doorlopend op de door haar werkgever ter beschikking gestelde werkplek kan werken. Het gebruik van een werkkamer thuis verlicht haar leven aanzienlijk en voorkomt ernstige gezondheidsgevolgen. Verder benadrukt eiseres dat de voorwaarden voor aftrek van beroepskosten van een thuiswerkplek, zoals genoemd in het EStG, niet in elk geval hoeven te zijn vervuld. Zij dienen er veeleer toe het begrip „häusliches Arbeitszimmer“ objectief afbakenbaar te maken.
Standpunt Finanzamt – geen aftrek van beroepskosten
Het voor de echtgenoten bevoegde Finanzamt stelde zich op het standpunt dat aftrek van beroepskosten voor de werkkamer is uitgesloten, omdat deze ten eerste niet het middelpunt van de gehele beroepsmatige werkzaamheid van eiseres vormt en haar ten tweede binnen de onderneming een andere werkplek ter beschikking stond. Daarmee zouden de wettelijke voorwaarden voor aftrek van beroepskosten van de werkkamer thuis niet zijn vervuld.
Uitspraak: FG Berlin-Brandenburg
Uit de uitspraak (uitspraak v. 29.9.2022, 5 K 5138/21) van het FG Berlin-Brandenburg volgt dat de werkneemster, die ter voorkoming van gezondheidsrisico's een werkkamer thuis gebruikte, de hiervoor gemaakte kosten fiscaal kan aftrekken. De aftrek is daarbij echter begrensd tot een maximumbedrag van EUR 1.250 per kalenderjaar.
Aanwijzing: BFH-rechtspraak over geluidsoverlast op de werkplek
In een eerdere zaak voor de BFH (uitspraak v. 6.11.2014, VI R 4/14) is reeds beslist dat een bedrijfswerkplek als onaanvaardbaar geldt wanneer bepaalde geluidsniveaus worden overschreden. Dreigen in dat geval gezondheidsschade, met name bij specifieke voorafgaande aandoeningen, dan is deze werkplek als ongeschikt aan te merken.
Geen beroep in cassatie ingesteld
Hoewel het FG Berlin-Brandenburg in het voorliggende geschil cassatie heeft toegestaan, heeft het Finanzamt hiervan geen gebruik gemaakt. Hieruit kan worden afgeleid dat de belastingdienst de opvatting van het FG Berlin-Brandenburg in dergelijke gevallen deelt.
Daarom kunnen belastingplichtigen met vergelijkbare zaken zich op de uitspraak van het FG Berlin-Brandenburg beroepen. Een eveneens positieve afloop kan echter niet worden verzekerd.
Aanwijzing: nieuwe rechtsstand
Tot slot wordt erop gewezen dat de uitspraak van het FG Berlin-Brandenburg onder het oude EStG-recht is gedaan. Na vaststelling van de Jahressteuergesetz 2022 kan aftrek van beroepskosten voor de bedrijfswerkkamer overeenkomstig § 4 Abs. 5 Satz 1 Nr. 6b EStG plaatsvinden op basis van een wettelijk forfait.
Veelgestelde vragen
Veelgestelde vragen
Kunnen de kosten van een werkkamer thuis om gezondheidsredenen fiscaal worden afgetrokken?
Ja, het FG Berlin-Brandenburg (uitspraak van 29-9-2022, 5 K 5138/21) heeft geoordeeld dat werknemers de kosten van een werkkamer thuis als beroepskosten (Werbungskosten) kunnen aftrekken wanneer het gebruik om gezondheidsredenen noodzakelijk is. Dit geldt ook wanneer de werkgever in principe een werkplek ter beschikking stelt. In de berechte zaak was de aftrek beperkt tot het maximumbedrag van 1.250 EUR per jaar.
Welke voorwaarden stelt het Finanzamt klassiek aan de aftrek van een werkkamer thuis?
Het Finanzamt vereist doorgaans dat de werkkamer ofwel het middelpunt van de gehele beroepsactiviteit vormt, ofwel dat er geen andere werkplek beschikbaar is. Zijn deze voorwaarden niet vervuld, dan wordt de aftrek als beroepskosten in beginsel geweigerd. Gezondheidsredenen kunnen volgens de rechtspraak van het Finanzgericht echter een uitzondering rechtvaardigen.
Wanneer wordt een bedrijfswerkplek vanwege geluidshinder als onredelijk beschouwd?
Volgens de rechtspraak van het BFH (uitspraak van 6-11-2014, VI R 4/14) wordt een bedrijfswerkplek als ongeschikt aangemerkt wanneer bepaalde geluidsniveaus worden overschreden en gezondheidsschade dreigt. Dit geldt met name bij specifieke aandoeningen van de werknemer. In dergelijke gevallen kan uitwijken naar de werkkamer thuis fiscaal worden erkend.
Kunnen belastingplichtigen zich beroepen op het arrest van het FG Berlin-Brandenburg?
Ja, aangezien het Finanzamt geen beroep in cassatie heeft ingesteld, mag worden aangenomen dat de belastingdienst de uitspraak onderschrijft. Belastingplichtigen in vergelijkbare situaties kunnen zich daarom op het arrest baseren. Een identieke positieve uitkomst is echter niet gegarandeerd, omdat elk geval afzonderlijk moet worden beoordeeld.
Welke juridische situatie geldt voor de werkkamer thuis na de Jahressteuergesetz 2022?
Met de Jahressteuergesetz 2022 is § 4 Abs. 5 Satz 1 Nr. 6b EStG opnieuw geformuleerd. Sindsdien is aftrek van beroepskosten voor de werkkamer thuis ook mogelijk via een wettelijk jaarforfait. De uitspraak van het FG Berlin-Brandenburg betrof nog de oude rechtssituatie, maar de uitgangspunten over de medische noodzaak blijven als interpretatiehulp relevant.