
Verricht de klant een aanbetaling voordat zijn contractpartner de contractueel toegezegde prestatie levert, dan moet de ontvanger deze tegen de nominale waarde winstneutraal als verplichting onder de balanspost „ontvangen aanbetalingen op bestellingen" passiveren. Een uitboeking komt pas in aanmerking op het moment waarop de ontvanger een vordering heeft gerealiseerd.
Een uitzondering geldt voor ontvangen aanbetalingen op voorraden: deze kunnen op de balans als alternatief openlijk in mindering worden gebracht op de voorraden, wat tot een verkorting van de balans leidt.
In beginsel ontstaat de omzetbelasting voor leveringen en overige prestaties bij berekening van de belasting op basis van overeengekomen vergoedingen aan het einde van het aangiftetijdvak waarin de prestaties zijn verricht. Wordt echter de aanbetaling vóór de prestatieverrichting geïnd, dan ontstaat de omzetbelasting aan het einde van het aangiftetijdvak waarin de vergoeding is ontvangen.
Door de verplichting de aanbetaling voor het volledige bedrag, d.w.z. zonder aftrek van de omzetbelasting, te passiveren, moet de omzetbelasting als last worden behandeld, waarvoor in de fiscale balans per balansdatum een actieve overlopende post moet worden gevormd. Deze wordt resultaatneutraal afgewikkeld zodra de onderliggende rechtshandeling is uitgevoerd en de aanbetaling met de te activeren vordering wordt verrekend.
In de handelsbalans ontbreekt een dergelijke opnameplicht. Daarom moet handelsrechtelijk het nettobedrag van de verplichting als „ontvangen aanbetalingen op bestellingen" worden vermeld en de omzetbelasting tot aan de afdracht onder de overige verplichtingen worden gepassiveerd.
**Voorbeeld:
**De ondernemer ontvangt op 12-3-2019 van de klant een aanbetaling van 35.700 €. De contractueel overeengekomen levering vindt pas plaats op 28-3-2019. Het totale factuurbedrag bedraagt 50.000 € vermeerderd met 19 % btw. Het restbedrag maakt de klant op 10-4-2019 zonder kortingsaftrek over.

Aldus wordt aan het einde van de maand (31-3-2019) een omzetbelastingverplichting van 9.500 € (9.500 € + 5.700 € – 5.700 €) en een resterende vordering van 23.800 € (59.500 € – 35.700 €) vermeld.

Bron: www.nwb.de, vakinformatie „ontvangen aanbetalingen"
Veelgestelde vragen
Veelgestelde vragen
Hoe moeten ontvangen aanbetalingen op de balans worden opgenomen?
Ontvangen aanbetalingen worden bij de ontvanger resultaatneutraal tegen nominale waarde als verplichting onder de balanspost 'ontvangen aanbetalingen op bestellingen' gepassiveerd. Het uitboeken vindt pas plaats wanneer de ontvanger een vordering heeft gerealiseerd, dus de contractueel verschuldigde prestatie heeft geleverd. Bij aanbetalingen op voorraden bestaat als alternatief de mogelijkheid deze open van de voorraden af te trekken (balansverkorting).
Wanneer ontstaat de btw-schuld bij ontvangen vooruitbetalingen?
Bij de heffing op basis van overeengekomen vergoedingen ontstaat de btw-schuld in beginsel aan het einde van het aangiftetijdvak waarin de prestatie is verricht. Wordt echter een vooruitbetaling vóór de prestatie ontvangen, dan ontstaat de btw-schuld reeds aan het einde van het aangiftetijdvak waarin de vergoeding is ontvangen (minimum-kasstelsel volgens § 13 Abs. 1 Nr. 1 letter a zin 4 UStG).
Waarom moet in de fiscale balans een actieve overlopende post voor de btw worden gevormd?
Omdat de aanbetaling in de fiscale balans voor het volledige bedrag (bruto) als verplichting moet worden gepassiveerd, wordt de reeds af te dragen btw eerst als kosten geboekt. Hiervoor moet op balansdatum een actieve overlopende post worden gevormd. Deze wordt resultaatneutraal afgeboekt zodra de onderliggende rechtshandeling wordt uitgevoerd en de aanbetaling met de te activeren vordering wordt verrekend.
Hoe verschilt de verwerking van ontvangen vooruitbetalingen in de handels- en de fiscale balans?
In de fiscale balans (Steuerbilanz) moet de vooruitbetaling bruto als verplichting worden gepassiveerd, waarbij voor de inbegrepen omzetbelasting een actieve overlopende post wordt gevormd. In de handelsbalans (Handelsbilanz) bestaat deze opnameplicht niet: hier wordt enkel het nettobedrag onder 'ontvangen vooruitbetalingen op bestellingen' opgenomen, terwijl de omzetbelasting tot de afdracht aan de Finanzamt onder de overige verplichtingen wordt verantwoord.
Wanneer mag een ontvangen aanbetaling resultaatverhogend worden afgeboekt?
Het afboeken van de gepassiveerde aanbetaling vindt pas plaats op het moment waarop de overeengekomen prestatie is geleverd en daarmee de vordering op de klant is gerealiseerd. De aanbetaling wordt vervolgens verrekend met de te activeren vordering, en de eerder gevormde actieve overlopende post voor de omzetbelasting wordt resultaatneutraal opgeheven.