Al vele maanden wordt er in de media bericht over de strafbevrijdende vrijwillige inkeer (Selbstanzeige). Ook door enkele prominente gevallen van belastingontduiking bestaat er grote belangstelling voor dit instrument. Voor de fiscus is belastingontduiking sinds jaar en dag geen kavaliersdelict en ook de rechtspraak heeft er sinds vele jaren aan meegewerkt dat belastingontduiking zwaar wordt bestraft. Daardoor heeft de strafbevrijdende Selbstanzeige een steeds grotere betekenis gekregen. De Selbstanzeige op grond van § 371 Abgabenordnung (AO) is een in het Duitse recht unieke mogelijkheid om ondanks een voltooide belastingontduiking niet bestraft te worden. Hierbij dienen echter talrijke punten in acht te worden genomen, waarbij wij u uiteraard graag behulpzaam zijn.
Tijdens hun jaarvergadering in Stralsund op 09-05-2014 hebben de ministers van Financiën van de deelstaten enkele kernpunten voor de aanscherping van de Selbstanzeige vastgesteld. De afschaffing van de Selbstanzeige is kennelijk van de baan, zodat deze in beginsel behouden blijft. Correctieplicht wordt verlengd. Tot nu toe was het zo dat de correctieplicht, ofwel de periode waarover de belastingen nader aangegeven moeten worden, bij een licht geval van belastingontduiking slechts voor 5 jaar gold. Pas vanaf een ontduikingsvolume van € 50.000,00, ofwel een bijzonder ernstig geval van belastingontduiking, moest een periode van 10 jaar in de Selbstanzeige worden opgenomen. Dit moet volgens de plannen van de ministers van Financiën nu worden gelijkgetrokken, zodat in alle gevallen van belastingontduiking de verjaringstermijn voor strafvervolging wordt uitgebreid tot 10 jaar. De belastingplichtige die met de Selbstanzeige „schoon schip“ wil maken, moet dus over de afgelopen 10 jaar de belastingen nader aangeven en over deze periode de ontdoken belastingen nabetalen. Strafopslag Volgens de tot nu toe geldende wettelijke regeling moest vanaf een ontduikingsvolume van € 50.000,00 een strafopslag van 5% van het ontduikingsbedrag door de belastingplichtige worden voldaan. Deze strafopslag werd naast de normale rente van 6% per jaar geheven. De ministers van Financiën zijn nu overeengekomen dat in de toekomst slechts tot een ontduikingsbedrag van € 25.000,00 van de strafopslag wordt afgezien. Vanaf een bedrag van € 25.000,00 moet de strafopslag duidelijk worden verhoogd. Deze is als volgt getrapt: Ontduikingsbedrag boven € 25.000,00 tot € 100.000,00: 10% strafopslag Ontduikingsbedrag boven € 100.000,00 tot € 1 miljoen: 15% strafopslag Ontduikingsbedrag boven € 1 miljoen: 20% strafopslag
Denkt voor u na over de aanscherping van de strafbevrijdende Selbstanzeige: Johannes Rudolph, LL.M., Rechtsanwalt, Fachanwalt für Steuerrecht, Fachanwalt für Handels- und Gesellschaftsrecht © Steffen & Partner Gruppe
Verduidelijking van de uitsluitingsgronden Ook onder de tot nu toe geldende wettelijke regelingen waren er uitsluitingsgronden die ertoe leidden dat een strafbevrijdende Selbstanzeige niet meer mogelijk was. Daarbij was het zo dat wanneer vóór correctie, aanvulling of inhaalslag van de fiscale gegevens
- een controleopdracht bekend werd gemaakt of
- de dader op de hoogte werd gesteld van het inleiden van de straf- of boeteprocedure of
- een ambtenaar van de Finanzbehörde voor een fiscale controle, voor het onderzoek naar een fiscaal strafbaar feit of een ordemaatregel was verschenen of
- een van de fiscale strafbare feiten op het moment van correctie, aanvulling of inhaalslag geheel of gedeeltelijk al was ontdekt en de dader dit wist of daarmee rekening moest houden,
het indienen van een strafbevrijdende Selbstanzeige niet meer mogelijk was. Nu moet ook worden verduidelijkt dat ook de omzetbelasting- of loonbelastingcontrole (Umsatzsteuer- oder Lohnsteuer-Nachschau) een dergelijke blokkerende werking heeft. Buitenlandse kapitaalinkomsten De conferentie van ministers van Financiën heeft daarnaast voorgesteld om een Europeesrechtelijk conforme fiscale aanvangsstuiting (Anlaufhemmung) bij buitenlandse kapitaalinkomsten in te voeren, die echter tijdelijk beperkt moet zijn. De concrete juridische uitwerking moet evenwel pas in de wetgevingsprocedure worden vastgesteld, zodat hierover momenteel geen verdere details bekend zijn. Dit zou er per saldo in elk geval op neerkomen dat belastingen op niet aangegeven buitenlandse (kapitaal)inkomsten wegens de geplande aanvangsstuiting voorlopig niet verjaren. Conclusie Om terug te komen op de titel van dit artikel valt vast te stellen dat de regelingen rond de strafbevrijdende Selbstanzeige aanzienlijk zullen worden aangescherpt. Verwacht mag worden dat nu op korte termijn een wetsvoorstel zal worden uitgewerkt, aangezien de bondsminister van Financiën de kernpunten van deze aanscherping ondersteunt. Volgens de plannen van de ministers van Financiën moet de wet al per 01-01-2015 in werking treden.
Veelgestelde vragen
Veelgestelde vragen
Hoe lang is de correctieperiode bij de Selbstanzeige (vrijwillige inkeer) na de geplande aanscherping?
Tot nu toe moest de belastingplichtige bij eenvoudige belastingontduiking slechts 5 jaar nameldingen indienen; alleen bij bijzonder ernstige gevallen vanaf 50.000 euro gold een termijn van 10 jaar. Volgens de geplande nieuwe regeling wordt de correctieplicht in alle gevallen uniform verlengd tot 10 jaar. De belastingplichtige moet dus voor de afgelopen 10 jaar de belastingen nogmaals aangeven en nabetalen.
Hoe hoog is de strafopslag bij een vrijwillige inkeer (Selbstanzeige) na de nieuwe regeling?
Tot een ontdoken bedrag van 25.000 euro vervalt de strafopslag. Daarboven geldt een staffeling: 10 procent bij 25.000 tot 100.000 euro, 15 procent bij meer dan 100.000 tot 1 miljoen euro en 20 procent vanaf 1 miljoen euro. Voorheen werd pas vanaf 50.000 euro een uniforme opslag van 5 procent geheven, telkens bovenop de rente van 6 procent per jaar.
Welke uitsluitingsgronden blokkeren een strafbevrijdende vrijwillige inkeer?
Een vrijwillige inkeer is niet meer mogelijk wanneer een controleopdracht is bekendgemaakt, aan de pleger de inleiding van een straf- of boeteprocedure is meegedeeld, een ambtenaar voor een fiscale controle is verschenen of het feit reeds geheel of gedeeltelijk was ontdekt en de pleger dit wist of daarmee rekening moest houden. Nieuw zal worden verduidelijkt dat ook de btw- en loonbelastingcontrole ter plaatse (Umsatzsteuer- und Lohnsteuer-Nachschau) een dergelijke blokkerende werking heeft.
Wat is er gepland met betrekking tot buitenlandse kapitaalopbrengsten in samenhang met de vrijwillige inkeer (Selbstanzeige)?
De conferentie van ministers van Financiën heeft voorgesteld een Europeesrechtelijk conforme, in tijd beperkte fiscale aanvangsstuiting voor buitenlandse kapitaalopbrengsten in te voeren. Hierdoor zouden belastingen op niet aangegeven buitenlandse inkomsten voorlopig niet verjaren. De concrete uitwerking wordt pas tijdens het wetgevingsproces vastgelegd.
Op welke wettelijke grondslag berust de strafbevrijdende vrijwillige inkeer?
De strafbevrijdende vrijwillige inkeer is geregeld in § 371 Abgabenordnung (AO). Het is een in het Duitse recht unieke mogelijkheid om ondanks een reeds voltooide belastingontduiking strafvrijstelling te verkrijgen. Voorwaarde is een volledige nadere aangifte van de ontdoken belastingen en de betaling van de na te betalen bedragen inclusief rente en eventuele strafopslagen.